ADHD op het werk

Voor veel volwassenen met ADHD worden de problemen pas echt duidelijk in een werkcontext. Deze individuen hebben vaak al in hun schooltijd moeite gehad om zich te concentreren en georganiseerd te blijven, maar op de werkplek kunnen deze problemen verergeren. Symptomen zoals vergeetachtigheid, afleidbaarheid, te laat komen en slecht tijdsbeheer worden hier onvermijdelijk duidelijk. Dit leidt tot frustratie bij zowel de werknemers zelf als hun collega’s en supervisors.

Invloed van ADHD op werkprestaties

Op de werkplek worden er bepaalde prestaties en gedrag verwacht. Voor volwassenen met ADHD kunnen deze verwachtingen overweldigend zijn. Een geschiedenis van ADHD gaat vaak gepaard met moeilijkheden bij het organiseren en uitvoeren van werkgerelateerde taken, wat kan resulteren in slechte werkbeoordelingen, conflicten met leidinggevenden en collega’s, en een hogere frequentie van baanwisselingen of ontslagen.

Studies tonen aan dat kritiek op ADHD-gerelateerd gedrag, zoals afleidbaarheid en slechte opvolging van verplichtingen, vaak voorkomt. Deze gedragingen kunnen leiden tot negatieve labels zoals ‘onbetrouwbaar’ of ‘moeilijk om mee te werken’, wat blijvende gevolgen kan hebben voor de werkreputatie.

Kritiek en perceptie

Onderzoek wijst uit dat volwassenen met ADHD vaak te maken krijgen met kritiek op hun gedrag. In sociale situaties wordt impulsiviteit vaak het meest bekritiseerd. Dit omvat het missen van sociale signalen en normen, het onderbreken van anderen en het snel boos worden of gefrustreerd raken. Op de werkplek kunnen deze gedragingen leiden tot misverstanden en negatieve percepties, waardoor de betrokkene als ‘niet teamgericht’ of ‘moeilijk om mee te werken’ wordt bestempeld. Deze reputaties zijn moeilijk te veranderen en kunnen een langdurige impact hebben op de carrière.

Aanpassingen op de werkplek

Er zijn veel kleine aanpassingen die een groot verschil kunnen maken voor volwassenen met ADHD. Om vergeetachtigheid en slechte organisatie tegen te gaan, kan het nuttig zijn om verantwoordelijkheden te externaliseren, bijvoorbeeld door middel van e-mailsamenvattingen of andere digitale of fysieke referenties.

ADHD

Het regelmatig herhalen van belangrijke informatie, zoals deadlines en projectinstructies, kan ook helpen. Voor een beter tijdsbeheer en opvolging kunnen supervisors of collega’s regelmatige check-in meetings houden voor status- en voortgangsupdates. Samenwerken aan projecten kan ook een effectieve strategie zijn. Om afleidbaarheid te verminderen, kunnen copingstrategieën zoals het dragen van oordopjes, werken op rustige locaties en het gebruik van sta-bureaus worden toegestaan.

Rol van collega’s en supervisors

Collega’s en supervisors spelen een cruciale rol in de ondersteuning van volwassenen met ADHD. Het is belangrijk om bewust te zijn van automatische interpretaties en oordelen over ADHD-gerelateerd gedrag. Impulsieve onderbrekingen kunnen bijvoorbeeld voortkomen uit enthousiasme en de behoefte om ideeën snel te delen. Wat als een agressieve toon kan overkomen, kan een poging zijn om duidelijkheid te verschaffen. Goede communicatie en begrip kunnen helpen om misverstanden te voorkomen. Werkafspraken kunnen gezamenlijk worden onderhandeld om contextspecifieke verwachtingen duidelijk te maken, zoals het verschil tussen informele brainstormsessies en formele presentaties. Flexibiliteit in werkuren kan ook helpen, zoals het toestaan van variabele aankomsttijden die later op de dag kunnen worden ingehaald.

Kwaliteiten van werknemers met ADHD

Creativiteit en innovatie
  • Mensen met ADHD denken vaak buiten de gebaande paden en komen met creatieve oplossingen.
  • Ze kunnen innovatieve ideeën genereren die tot nieuwe en betere manieren van werken leiden.
  • Stimuleer deelname aan brainstormsessies en creatieve projecten.
  • Geef ruimte voor het verkennen van nieuwe benaderingen en technieken.
Probleemoplossend vermogen
  • Mensen met ADHD zijn vaak goed in het snel identificeren van problemen en het vinden van praktische oplossingen.
  • Ze kunnen flexibel denken en zich snel aanpassen aan veranderende omstandigheden.
  • Betrek hen bij projecten die snelle en effectieve probleemoplossing vereisen.
  • Moedig hen aan om nieuwe strategieën te testen en te implementeren.
Hyperfocus
  • Mensen met ADHD kunnen zich intensief concentreren op taken die hen interesseren, vaak resulterend in uitzonderlijk werk.
  • Tijdens periodes van hyperfocus kunnen ze grote hoeveelheden werk verzetten in korte tijd.
  • Identificeer taken en projecten die hun interesse wekken en die langdurige concentratie vereisen.
  • Bied flexibiliteit in werkschema’s om hen te laten werken tijdens periodes van hyperfocus.
Energiek en enthousiast
  • Mensen met ADHD brengen vaak veel energie en enthousiasme naar hun werk, wat een positieve invloed kan hebben op het team.
  • Ze kunnen anderen motiveren en inspireren door hun gedrevenheid.
  • Geef hen rollen waarbij hun energie van pas komt, zoals in sales of projectmanagement.
  • Moedig hen aan om hun enthousiasme te delen in teamvergaderingen en presentaties.
Risicobereidheid
  • Mensen met ADHD zijn vaak bereid risico’s te nemen en nieuwe uitdagingen aan te gaan.
  • Ze kunnen innovatieve projecten leiden en nieuwe markten verkennen zonder angst voor falen.
  • Geef hen de vrijheid om nieuwe ideeën te verkennen en uit te proberen.
  • Ondersteun hen in ondernemende initiatieven en risicovolle projecten.
Multifunctioneel en adaptief
  • Mensen met ADHD kunnen vaak goed multitasken en zich snel aanpassen aan nieuwe situaties.
  • Ze zijn flexibel en kunnen verschillende rollen binnen een organisatie vervullen.
  • Geef hen diverse taken en projecten om verveling te voorkomen en hun veelzijdigheid te benutten.
  • Bied mogelijkheden voor rotatie tussen verschillende functies binnen het bedrijf.
Empathie en interpersoonlijke vaardigheden
  • Mensen met ADHD kunnen sterk empathisch zijn en goed omgaan met verschillende persoonlijkheden.
  • Ze kunnen sterke relaties opbouwen en goed samenwerken met anderen.
  • Stimuleer hen om mentoring- of coachingrollen op zich te nemen.
  • Betrek hen bij teamgebonden activiteiten en klantrelaties.

Conclusie

ADHD bij volwassenen brengt aanzienlijke uitdagingen met zich mee op de werkplek, maar zij beschikken over een breed scala aan sterke punten die hen waardevolle medewerkers maken. Door hun creativiteit, probleemoplossend vermogen, hyperfocus, energie, risicobereidheid, multifunctionaliteit en empathie te herkennen en te benutten, kunnen zowel zijzelf als hun leidinggevenden profiteren van een productieve en positieve werkervaring. Het is essentieel om een ondersteunende en flexibele werkomgeving te creëren waarin deze sterke punten kunnen floreren.

Barkley (2015). Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder: A handbook for diagnosis and treatment (4th ed.). Guilford Press.

Baumeister & Tierney (2011). Willpower. Penguin Books.

Beaton et al. (2022). Experiences of criticism in adults with ADHD: A qualitative study. PLoS ONE, 17(2), e0263366. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0263366

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.